Genetica van de ziekte van Hirschsprung

Momenteel lopen er twee grote onderzoeksprojecten in het laboratorium van Prof. Dr. Robert Hofstra.

Het eerste project dat wordt gefinancierd door de Maag Lever Darm stichting is getiteld:

Genetische ontrafeling van de ziekte van Hirschsprung door analyse van neurale lijst
stamcellen, geïsoleerd uit darmbiopten van patiënten

In dit project willen we nieuwe erfelijke factoren (genen) opsporen die mogelijk betrokken zouden kunnen zijn bij de ziekte. Dit doen we door te kijken naar welke genen aanstaan, en dus belangrijk zijn, in de voorlopercellen van het zenuwstelsel van de darm (welke gedeeltelijk ontbreekt bij Hirschsprung patiënten). We kijken in deze voorlopercellen (de neurale lijst stamcellen) omdat we denken dat het niet goed werken van bepaalde genen juist in deze cellen, de ziekte veroorzaakt. We hebben dit onderzoek recent uitgevoerd op dergelijke voorlopercellen van de muis en we gaan dit nu doen op voorlopercellen van mensen met de ziekte van Hirschsprung en mensen zonder de ziekte van Hirschsprung.

In genen die we vinden gaan we vervolgens zoeken naar afwijkingen in de DNA volgorde.
Op deze manier hopen we een beter inzicht te krijgen in het ontstaan van de ziekte

Het tweede project dat wordt gefinancierd door ZonMW is getiteld:

De ziekte van Hirschsprung als model voor genetisch complexe ziekten: wat is de invloed van zeldzame mutaties?

De ziekte van Hirschsprung is een erfelijke ziekte waarvan de overerving soms duidelijk is, we zien bijvoorbeeld dat de ziekte direct overerft van ouder op kind, maar meestal is de overerving minder duidelijk. In het laatste geval zeggen we dat de overerving complex is (ook wel multifactorieel genoemd). In het eerste geval is er veelal 1 gen afwijking (een verandering of een mutatie), bv in het RET gen, die de ziekte veroorzaakt. In het geval van complexe overerving is 1 mutatie niet voldoende en is er een groot aantal mutaties in verschillende genen nodig.

De algemene gedachte is dat in het geval van een complexe overerving vooral veel voorkomende mutaties een belangrijke rol spelen. Het gaat dan om DNA veranderingen die bij heel veel mensen worden gevonden, dus zowel bij mensen met als zonder de ziekte. Het is overigens wel zo dat de mutatie dan vaker voorkomt bij patiënten dan bij niet-patiënten.

In dit project willen onderzoeken of naast de veel voorkomende mutaties ook niet vaak voorkomende mutaties een belangrijke rol spelen bij het ontstaan van de ziekte. Om dit te bewijzen gaan we op zoek naar zeldzame mutaties in genen en gaan we kijken of deze zeldzame mutaties vaker voorkomen dan algemeen gedacht.

We zullen ons in eerste instantie richten op families met meerdere familieleden met de ziekte van Hirschsprung en vrouwen/meisjes geboren met de lang-segment vorm van de ziekte van Hirschsprung.

We hopen niet alleen ons idee te bewijzen, we hopen ook nieuwe genen te vinden zodat we beter kunnen voorspellen wat de herhalingsrisico’s zijn op de ziekte.

Onderzoeksleider:
Prof. Dr. Robert Hofstra
Erasmus MC Rotterdam
(voorheen UMCG Groningen)

Contact persoon voor patiënten voor dit onderzoek:
Dr. Alice Brooks (klinisch geneticus) Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
of Drs. Joke Verheij (klinisch geneticus) Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.